Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, ABD Başkanı Donald Trump’ın resmi davetiyle 23-25 Eylül tarihlerinde Amerika Birleşik Devletleri’ne kritik bir ziyaret düzenleyecek. İki ülke liderinin altı ay arayla yapacağı bu ikinci zirve, ikili ilişkilerin geleceğine yön veren stratejik iş birliğini ve küresel istikrar adımlarını pekiştirmeyi hedefliyor.
Donald Trump’ın mayıs ayındaki Çin temaslarının ardından organize edilen görüşme, iki liderin yarım yıl içindeki ikinci yüz yüze buluşması olacak. Ziyaret planının ayrıntılarını kamuoyuna duyuran Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Guo Jiakun,
karşılıklı ziyaretlerin tarihî bir kilometre taşını simgelediğini dile getirmiştir.
İlişkilerde Yapıcı Stratejik İstikrar Dönemi
Pekin ve Washington yönetimleri arasındaki diyalog kanalları, liderler arasındaki telefon görüşmeleri ve doğrudan temaslarla şekilleniyor. İki devlet başkanı mayıs ayındaki zirvede, önümüzdeki üç yılı ve sonrasını kapsayan yeni bir çerçeve üzerinde mutabakata varmıştı. Çin Çağdaş Uluslararası İlişkiler Enstitüleri bünyesindeki Amerika Çalışmaları Enstitüsü Direktörü Wang Honggang,
“yapıcı stratejik istikrar”ın Çin-ABD ilişkilerinin gelişimi için uzun vadeli istikamet olduğunu belirtmiştir.
Çin Sosyal Bilimler Akademisi Amerika Çalışmaları Enstitüsü bünyesinde çalışan Doç. Dr. Zhang Tengjun ise sürecin mahiyetine değinerek şu değerlendirmelerde bulundu:
Çin-ABD ilişkilerindeki mantığa yönelik yeni bir kalibrasyon olduğunu dile getirmiş, “yapıcı”nın aksiyon odaklı bir yaklaşıma işaret ettiğini, rekabetin asla sıfır toplamlı bir oyun anlamına gelmediğini ve farklılıkları dengelemek için pragmatik iş birliği yapılması gerektiğini sözlerine eklemiştir.
devlet başkanları düzeyindeki diplomasinin sunduğu stratejik rehberliğin ikili ilişkilerin gidişatına yön verdiğini ve bu rolün yerinin doldurulamaz olduğunu CGTN’ye açıklamıştır.
Ekonomik Bağlar ve Küresel Zirveler
Çin’de 15. Beş Yıllık Plan’ın yürürlüğe girdiği ve ABD’nin bağımsızlığının 250. yıl dönümünün kutlandığı 2026 senesinde, karşılıklı iş birliği küresel dengeler açısından kritik rol oynuyor. Devlet Başkanı Xi Jinping konuya dair değerlendirmesinde,
“Bir konuda elde edilen başarı, başka bir başarıya fırsat tanır ve istikrarlı ikili ilişkiler tüm dünyaya fayda sağlar.”
ABD-Çin İş Konseyi verilerine göre 175 Amerikan şirketinin yüzde 95’i Çin pazarını küresel rekabet güçleri için kritik görüyor. Konsey Başkanı Sean Stein,
daha fazla ABD şirketinin Çinli işletmelerle ortaklık kurmanın yollarını aradığını, küresel ölçekte rekabetçi kalmak için bu şirketlerin güçlü yönlerinden dersler çıkarmayı ve Çin’deki gelişmelerden yararlanmayı amaçladığını ifade etmiştir. Stein CGTN’ye yaptığı açıklamada “Çin, Amerikalı şirketlerin küresel rekabet gücünün önemli bir parçası.” demiştir.
Ticari bağların yanında kolluk kuvvetleri düzeyinde uyuşturucu, siber dolandırıcılık ve suçluların iadesi konularındaki ortak çalışmalar sürdürülüyor. İki ülke bu yıl Shenzhen’deki APEC Ekonomi Liderleri Toplantısı ve Miami’deki G20 Liderler Zirvesi ile uluslararası diplomasinin merkezinde yer alacak.
