Uluslararası Enerji Ajansı, yayımladığı aylık raporda dizel arzındaki darlığın 2027 senesine dek süreceği ikazında bulunurken; kış mevsimi öncesinde eriyen stoklar, üretim kısıtları ve Orta Doğu ile Rusya kaynaklı ihracat düşüşlerinin küresel piyasa üstündeki maliyet baskısını ve enflasyonist riskleri tırmandırdığını duyurdu.
Eylül periyodunda varil başına kabaca 95 dolara ulaşan dizel rafinaj marjı tarihi zirvelere çıktı. Reuters tarafından aktarılan bilgilere göre, İran savaşı kaynaklı taarruzların tesis işleme gücüne ve imalata sekte vurması, fiyat tırmanışının temel gerekçeleri arasında yer aldı. Aynı dönemde Orta Doğu ve Rusya kaynaklı dizel dış satımının günlük 1,3 milyon varil gerilemesi, küresel ölçekteki darlığı kuvvetlendirdi.
Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), aylık petrol piyasası raporunda dizel piyasasındaki sıkışıklığın derinleştiğini açıkladı.
Ajans, kış aylarında talebin zirveye ulaşması öncesinde stoklardaki mevsim normallerinin dışındaki büyük düşüşlerin ve üretim kısıtlarının piyasada baskı yarattığını belirtti.
Piyasa Dengeleri ve Stratejik Rezerv Adımları
Taşımacılık, tarım ve sanayi operasyonlarının temel girdisi konumundaki dizelde yaşanan fiyat artışları, ekonomik ve siyasi baskıyı derinleştiriyor. Kuruluş, rafinerilerde sene sonuna doğru öngörülen canlanmanın mevcut açığı kapatmaya yetmeyeceğini değerlendiriyor.
Sanayileşmiş ülkelere danışmanlık yapan IEA, fiyatları kontrol altına almak amacıyla stratejik rezervlerden 100 milyon varil petrol ve dizelin piyasaya sunulması için üye ülkelerin koordinasyon içinde çalıştığını bildirdi.
IEA, rekor seviyelere çıkan dizel fiyatlarının mal maliyetlerini yükselterek reel gelirleri, ekonomik faaliyetleri ve enflasyonu olumsuz etkilediğini belirtti.
Projeksiyonlara göre, dünya petrol talebinin 2026 yılında günlük 2,6 milyon varil daralması ve bu gerilemenin yaklaşık yüzde 25’inin dizelden ileri gelmesi bekleniyor. Küresel petrol arzının ise 2026’da günlük 5,8 milyon varil düşmesinin ardından 2027’de 7,7 milyon varil yükselerek piyasayı yeniden arz fazlasına geçireceği tahmin ediliyor.
